Panorama zaandam by Tilemahos Efthimiadis

harpuis2Er is ook een foto vanaf de Zaan genomen waar bij twee pan­den de woor­den ‚Teer, Pik en Harpuis’ op bor­den staan. Het linkse pand is West­z­i­jde 44, zoals we al zagen Huisman’s IJz­er­han­del en het rechtse pand is mogelijk weer Het IJz­er­huis. Want wie zou nog meer ‚Teer, Pik en Harpuis’ verkopen?

harpuis3Er is nog een foto waarop Harpuis te zien is als woord. Ook op de Achterzaan naast pakhuis Gronin­gen, wat moeil­ijk te zien maar het staat er wel op het schu­urtje met witte let­ters. Dicht­bij de sluis, daar is wel wat voor te zeggen lijkt me. Ze zaten daar natu­urlijk voor het vele scheepvaartverkeer.

Maar goed, teer en pek zijn wel duidelijk, maar wat is Harpuis? Bij de verenig­ing De Bin­nen­vaart stond deze verk­lar­ing: harpuis:
“lang­durig gekookt mengsel van lijno­lie en hars (in de ver­houd­ing van 1 pond hars op 1 liter lijno­lie), soms met nog andere bijvoeg­in­gen, dat als con­server­ingsmid­del voor de rond­houten gebruikt werd. Som­mige schip­pers gebruik­ten harpuis ook op kaal staal. Gere­la­teerde term: smeerputs”.

harpuis4Ik vond op de web­site van Peter Dor­leijn, scheep­son­der­houd, het vol­gende;
“ Een inten­sief gebruikt vis­serss­chip ging vroeger vijf­tien á twintig jaar mee. Met goed onder­houd en regel­matig zeilen en luchten kan zo’n schip als varend mon­u­ment een leeftijd bereiken van over de hon­derd jaar.
Van­wege de warme geel­bru­ine tint van het hout wordt me nogal eens gevraagd wat ik op mijn schip smeer. Het antwo­ord – harpuis – doet bij menigeen de wenkbrauwen fronzen. Harpuis is een mengsel van lijno­lie en hars. Een vet­tige sub­stantie met een sterk con­serverende werk­ing door­dat het diep in het hout trekt en het hout laat ade­men. Rot en schim­mel kri­j­gen daar­door geen kans. Het is een van oud­sher veel­ge­bruikt smeer­mid­del van natu­urlijke oor­sprong en dus veilig voor het milieu”. http://​peter​dor​leijn​.nl/​s​c​h​e​e​p​s​o​n​d​e​r​h​o​u​d​/

Weer wat geleerd.


Joomla tem­plates by a4joomla